Trẻ em 1 tuổi có nhu cầu về chế độ dinh dưỡng cao để phát triển toàn diện về thể chất lẫn trí não. Do đó, phụ huynh cần chú ý đến các khẩu phần ăn dinh dưỡng cho trẻ 1 tuổi từ bữa chính, bữa phụ đến các cữ sữa.
Trong bài viết này, Kyna For Kids gửi đến các bạn thông tin dinh dưỡng dành cho trẻ 1 tuổi được tư vấn bởi các chuyên gia hàng đầu.
Khẩu phần bữa chính dinh dưỡng cho trẻ 1 tuổi
Trong bữa ăn chính, thực đơn cho bé 1 tuổi cần được cung cấp đầy đủ 5 nhóm dưỡng chất bao gồm Carbohydrate, Protein, chất béo, vitamin và khoáng chất.
- Carbohydrate có trong tinh bột, đường và chất xơ được bổ sung từ lương thực như gạo, khoai, mì…
- Protein chính là chất đạm có trong thực phẩm dùng hàng ngày như thịt, cá, thủy sản, trứng…
- Nguồn chất béo có thể bổ sung từ dầu ăn thực vật (dầu đậu nành, dầu olive, dầu hướng dương, dầu gạo, dầu mè…).
- Lượng vitamin cần thiết cho bé được lấy từ các loại trái cây và rau củ tươi. Lưu ý nên dùng đa dạng để bổ sung các loại vitamin khác nhau, tránh việc quá thừa hay quá thiếu một vài loại vitamin nào đó.
- Cuối cùng là khoáng chất thiết yếu như canxi, kali, kẽm… được bổ sung trong các loại sữa công thức dinh dưỡng dành riêng cho trẻ 1 tuổi, trứng gà, thủy sản và rau quả.
Việc bổ sung đầy đủ các dưỡng chất này giúp bé phát triển toàn diện, vừa chóng lớn, cứng cáp, đủ canxi cho hệ xương, bổ sung sắt kích thích tạo máu, bổ trí não…
Lưu ý, khi nấu món ăn chính cho con, phụ huynh không nên nêm nếm quá nhiều gia vị. Trẻ 1 tuổi cần cảm nhận hương vị tự nhiên của món ăn để tăng khả năng nhận biết. Đồng thời, hương vị đa dạng giúp bé thấy lạ miệng, mới mẻ mỗi khi ăn.
Tuy là bữa chính nhưng phụ huynh nên chia làm nhiều bữa trong ngày cho con. Thường từ 3 – 5 bữa nhỏ cách đều trong ngày. Việc chia nhiều bữa ăn giúp bé không phải ngốn quá nhiều lượng thức ăn cùng một lúc, dễ dẫn đến nôn ọe, chán ăn mà lại không thể hấp thu hết dinh dưỡng.
Khẩu phần bữa phụ dinh dưỡng cho trẻ 1 tuổi
Vai trò của bữa ăn phụ dinh dưỡng cho trẻ 1 tuổi là bổ sung chất dinh dưỡng cần thiết mà bữa chính không đáp ứng đủ. Chẳng hạn như, chưa đủ protein, canxi thì uống thêm sữa, ăn bánh quy được làm từ sữa, ăn phô-mai…; chưa đủ vitamin có thể ăn bổ sung trái cây…
Bữa phụ dinh dưỡng cho trẻ 1 tuổi có thể dùng các thực phẩm như sữa, phô-mai, các loại trái cây, bánh ngọt… Đối với sữa, mẹ bỉm nên dùng loại dành riêng cho độ tuổi của bé vì đã được cân đối các dưỡng chất cần thiết cho từng giai đoạn phát triển. Phô-mai có chứa nhiều chất béo vì thế không nên cho bé ăn quá nhiều, dễ gây rối loạn tiêu hóa. Mẹ có thể chế biến phô-mai đi kèm với món ăn chính, bánh để tạo hương vị thơm ngon hơn. Trái cây thì cắt nhỏ hạt lựu/nghiền nhuyễn cho bé ăn hoặc xay sinh tố/ép nước cho uống. Bánh ngọt nên ưu tiên loại mềm, xốp để dễ bẻ vụn cho bé ăn.
Trong đó, sữa là loại thực phẩm phụ cần đặc biệt quan tâm vì trong sữa chứa hầu hết các chất dinh dưỡng cho trẻ 1 tuổi. Trẻ từ đủ 12 tháng trở lên cần bú 400-500ml sữa/ngày. Nếu bé suy dinh dưỡng, mẹ cần bổ sung 500-800ml sữa/ngày cho bé. Trường hợp bé thừa cân, nên cho uống 300-400ml sữa/ngày, lưu ý là sữa tách bơ, không đường hoặc sữa đậu nành.
Khi cho bé ăn bữa phụ nên chọn khung giờ ở giữa các bữa ăn chính, tránh cho ăn trước bữa ăn chính khoảng 1 giờ đồng hồ. Vì bé có thể no nhẹ trong bữa phụ mà ăn kém ngon miệng ở bữa chính. Bên cạnh đó, phụ huynh không cần ép bé ăn bữa phụ nếu bé không muốn hoặc đã hơi no.
Chế độ cho bú mẹ cung cấp dinh dưỡng cho trẻ 1 tuổi
Các chuyên gia dinh dưỡng cho trẻ em đều khuyên các bà mẹ cho trẻ bú sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu, cố gắng duy trì trong 1 năm đầu và khuyến khích cho bú thêm trong 3 năm đầu hoặc hơn nữa nếu mẹ còn sữa. Vì sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng dễ hấp thu và chứa nhiều kháng thể cho bé vừa cao lớn, thông minh vừa ít bệnh tật. Bên cạnh yếu tố dinh dưỡng để giúp bé phát triển thể chất, trí não, sữa mẹ còn tạo tiền đề phát triển tính cách, tạo cảm giác an toàn, vui vẻ và giúp con thư giãn hơn những lúc bị bệnh.
Lượng sữa và số cữ cho trẻ bú tùy thuộc vào nhu cầu của bé và khả năng của mẹ. Tuy nhiên, mẹ bỉm có thể dựa vào bảng ml sữa chuẩn cho bé dựa theo cân nặng để ước chừng lượng sữa cần thiết.
Mẹ bỉm không nên ép trẻ bú quá nhiều mà chỉ cần quan sát các biểu hiện của bé khi nằm gần mẹ. Nếu bé đói và muốn bú mẹ, bé sẽ quơ tay để tìm vú mẹ và ôm lại. Khi đó, mẹ chỉ cần đỡ bé lại gần và cho bú một cách tự nhiên nhất.
Trên đây là chế độ dinh dưỡng cần thiết cho trẻ 1 tuổi phát triển toàn diện. Các loại thực phẩm cho bữa chính hay phụ đều cần được luân phiên liên tục để bổ sung đa dạng dưỡng chất cho con yêu.
